Bir kimse, arazisindeki otları veya hasat bittikten sonra kalanları yaksa ve kıvılcımlar sıçrayarak başka kimselerin bir şeylerini yaksa, bu kimsenin tazmin etmesi gerekir mi?

SORU: Bir kimse, arazisindeki otları veya hasat bittikten sonra kalanları yaksa ve kıvılcımlar sıçrayarak başka kimselerin bir şeylerini yaksa, bu kimsenin tazmin etmesi gerekir mi?

CEVAP: Bir kimse, arazisindeki otları veya hasat bittikten sonra kalanları yaksa ve kıvılcımlar sağa sola sıçrayarak başka kimselerin bir şeylerini yaksa, bu kimsenin tazmin etmesi gerekmez.

Çünkü sebep olmada haddi aşmamış, başkasına zulüm etmemiştir.

Her insanın kendi mülkünde, mutlak olarak ateş yakma hakkı var olduğu gibi, mülk sahibinin mülkünde ateş yakması, selamet-güvenlik kaydıyla da kayıtlı olma şartı yoktur. Yani güvenli olsun olmasın, mutlak olarak mülkünde ateş yakma hakkı vardır.

Bazı âlimlere göre ise, “ bu tazminat ödememe durumu, ateşi yaktığında rüzgar sakin olduğunda böyledir. Fakat tutarda, rüzgarın, ateşi başkasının mülküne götüreceğini bildiği halde, rüzgarlı havada ateşi yakarsa, bu durumda da verdiği zararı tazmin eder.

KAYNAKLAR

وَلَوْ أَحْرَقَ كَلَأً أَوْ حَصَائِدَ فِي أَرْضِهِ فَذَهَبَتْ النَّارُ يَمِينًا وَشِمَالًا وَأَحْرَقَتْ شَيْئًا لِغَيْرِهِ لَمْ يَضْمَنْهُ لِأَنَّهُ غَيْرُ مُتَعَدٍّ فِي هَذَا التَّسْبِيبِ فَإِنَّ لَهُ أَنْ يُوقِدَ النَّارَ فِي مِلْكِ نَفْسِهِ مُطْلَقًا وَتَصَرَّفَ الْمَالِكُ فِي مِلْكِهِ لَا يَتَقَيَّدُ بِشَرْطِ السَّلَامَة قَالَ بَعْضُ مَشَايِخِنَا هَذَا إذَا كَانَتْ الرِّيَاحُ هَادِئَةً حِينَ أَوْقَدَ النَّارَ فَأَمَّا إذَا أَوْقَدَ النَّارَ فِي يَوْمِ رِيحٍ عَلَى وَجْهٍ يَعْلَمُ أَنَّ الرِّيحَ تَذْهَبُ بِالنَّارِ إلَى مِلْكِ غَيْرِهِ فَإِنَّهُ يَكُونُ ضَامِنًا بِمَنْزِلَةِ مَا لَوْ أَوْقَدَ النَّارَ فِي مِلْكِ غَيْرِهِ أَلَا تَرَى أَنَّ مَنْ صَبَّ فِي مِيزَابِهِ مَائِعًا وَهُوَ يَعْلَمُ أَنَّ تَحْتَ الْمِيزَابِ إنْسَانًا جَالِسًا فَأَفْسَدَ ذَلِكَ الْمَائِعُ ثِيَابَهُ كَانَ الَّذِي صَبَّهُ ضَامِنًا؟ وَإِنْ كَانَ صَبَّهُ فِي مِلْكِ نَفْسِهِ كَذَا فِي الْمَبْسُوطِ الشاملة الهندية 5\398.