Soru
Bir kimsenin üzerinde geçmiş seneye ait verilmemiş ticaret mallarının zekat borcu olsa, bu sene zekatını hesap ederken, bu geçmiş seneye ait bu borcu da, diğer borçlar gibi zekat mallarından düşer mi?
Cevap
Görüntülenme:16
Bu konuda âlimlerimiz arasında ihtilaf vardır.
İmam-ı Âzam ve İmam Muhammed’e göre, geçmiş senelerin zekat borcu, zekata manidir. Bu nedenle de, nisaba ulaşıp ulaşmadığı hesap edilirken bu borçlar düşer.
Kul için olan borçlar zekat hesabından düşer, aynı başka bir insandan borç alınmış gibidir. Âlimler zekat borcunu talep eden, sultanlar diye takdir etmişlerdir.
Mesela bir kimsenin 200 dirhemi olsa, üzerinden bir sene geçse ve zekatını vermese, ikinci sene bu kimseye zekat vacip olmaz. Çünkü 5 dirhem ilk senenin zekat borcu üzerinde vardır.
İmam-ı Âzam ve İmam Muhammed’e göre, geçmiş senelerin zekat borcu, zekata manidir. Bu nedenle de, nisaba ulaşıp ulaşmadığı hesap edilirken bu borçlar düşer.
Kul için olan borçlar zekat hesabından düşer, aynı başka bir insandan borç alınmış gibidir. Âlimler zekat borcunu talep eden, sultanlar diye takdir etmişlerdir.
Mesela bir kimsenin 200 dirhemi olsa, üzerinden bir sene geçse ve zekatını vermese, ikinci sene bu kimseye zekat vacip olmaz. Çünkü 5 dirhem ilk senenin zekat borcu üzerinde vardır.
Kaynaklar
فَإِنْ كَانَ زَكَاةَ سَائِمَةٍ يَمْنَعُ وُجُوبَ الزَّكَاةِ بِلَا خِلَافٍ بَيْنَ أَصْحَابِنَا - رَحِمَهُمْ اللَّهُ تَعَالَى - سَوَاءٌ كَانَ ذَلِكَ فِي الْعَيْنِ بِأَنْ كَانَ الْعَيْنُ قَائِمًا أَوْ فِي الذِّمَّةِ بِاسْتِهْلَاكِ النِّصَابِ،. وَإِنْ كَانَ زَكَاةَ الْأَثْمَانِ وَزَكَاةَ عُرُوضِ التِّجَارَةِ فَفِيهَا خِلَافٌ بَيْنَ أَصْحَابِنَا فَعِنْدَ أَبِي حَنِيفَةَ وَمُحَمَّدٍ - رَحِمَهُمَا اللَّهُ تَعَالَى - الْجَوَابُ فِيهِ كَالْجَوَابِ فِي السَّوَائِم الشاملة الهندية 1/173
فَارِغٍ عَنْ دَيْنٍ لَهُ مُطَالِبٌ مِنْ جِهَةِ الْعِبَاد سَوَاءٌ كَانَ لِلَّهِ كَزَكَاةٍ فَلَوْ كَانَ لَهُ نِصَابٌ حَالَ عَلَيْهِ حَوْلَانِ وَلَمْ يُزَكِّهِ فِيهِمَا لَا زَكَاةَ عَلَيْهِ فِي الْحَوْلِ الثَّانِي
وَالْمَطَالِبُ هُنَا السُّلْطَانُ تَقْدِيرًا لِأَنَّ الطَّلَبَ لَهُ فِي زَكَاةِ السَّوَائِمِ وَكَذَا فِي غَيْرِهَا
ابن عابدين 2\260
فَارِغٍ عَنْ دَيْنٍ لَهُ مُطَالِبٌ مِنْ جِهَةِ الْعِبَاد سَوَاءٌ كَانَ لِلَّهِ كَزَكَاةٍ فَلَوْ كَانَ لَهُ نِصَابٌ حَالَ عَلَيْهِ حَوْلَانِ وَلَمْ يُزَكِّهِ فِيهِمَا لَا زَكَاةَ عَلَيْهِ فِي الْحَوْلِ الثَّانِي
وَالْمَطَالِبُ هُنَا السُّلْطَانُ تَقْدِيرًا لِأَنَّ الطَّلَبَ لَهُ فِي زَكَاةِ السَّوَائِمِ وَكَذَا فِي غَيْرِهَا
ابن عابدين 2\260