Soru
Müzaraat ortaklığında, ekilecek tohumun, hangi ortaktan olacağının belirlenmesi şart mıdır?
Cevap
Görüntülenme:2
Aktin başında belirtilmesi şarttır. Açık sözle olabildiği gibi, tohumun kim tarafından verileceğine delâlet eden sözlerle de olur. Mesela arazi sahibi işçiye “onu sana benim için ekmek üzere verdim” veya “ben seni onda çalışman için kiraladım” veya “onu sana kiraladım” dese, bu sözler tohumun arazi sahibinden olduğuna delalet eder.
Fakat şöyle dese, “ben onu kendi nefsine ekmek için verdim”, bu sözle de tohumun işçiye ait olduğuna dair beyan vardır.
Eğer açıkça veya delaleten bir şey söylenmemişse, bu durumda da Ebu Bekir El Belhi, eğer bunda hem fikir olmuşlarsa(konuşulmadığına dair), örfe göre hükmedilir demiştir. Değilse müzaraat akti fasit olur.
Eğer tohum, arazi sahibi tarafından karşılanacaksa, müzaraat akti, işçiyi kiralamak olmuş olur.
Eğer tohum işçi tarafından karşılanacaksa, bu takdirde de, müzaraat akti işçinin araziyi kiralaması olmuş olur.
Fakat şöyle dese, “ben onu kendi nefsine ekmek için verdim”, bu sözle de tohumun işçiye ait olduğuna dair beyan vardır.
Eğer açıkça veya delaleten bir şey söylenmemişse, bu durumda da Ebu Bekir El Belhi, eğer bunda hem fikir olmuşlarsa(konuşulmadığına dair), örfe göre hükmedilir demiştir. Değilse müzaraat akti fasit olur.
Eğer tohum, arazi sahibi tarafından karşılanacaksa, müzaraat akti, işçiyi kiralamak olmuş olur.
Eğer tohum işçi tarafından karşılanacaksa, bu takdirde de, müzaraat akti işçinin araziyi kiralaması olmuş olur.
Kaynaklar
وَمِنْهَا بَيَانُ مَنْ كَانَ الْبَذْرُ مِنْ قِبَلِهِ لِأَنَّ الْبَذْرَ إنْ كَانَ مِنْ قِبَلِ صَاحِبِ الْأَرْضِ كَانَتْ الْمُزَارَعَةُ اسْتِئْجَارًا لِلْعَامِلِ وَإِنْ كَانَ الْبَذْرُ مِنْ قِبَلِ الْعَامِلِ كَانَتْ الْمُزَارَعَةُ اسْتِئْجَارًا لِلْأَرْضِ الشاملة الهندية 5\236
(وَ) ذَكَرَ رَبَّ الْبَذْرِ وَقِيلَ يُحَكَّمُ الْعُرْفُ
(قَوْلُهُ وَذَكَرَ رَبُّ الْبَذْرِ) وَلَوْ دَلَالَةً بِأَنْ قَالَ: دَفَعْتُهَا إلَيْكَ لِتَزْرَعَهَا لِي أَوْ أَجَرْتُكَ إيَّاهَا أَوْ اسْتَأْجَرْتُكَ لِتَعْمَلَ فِيهَا، فَإِنَّ فِيهِ بَيَانَ أَنَّ الْبَذْرَ مِنْ قِبَلِ رَبِّ الْأَرْضِ، وَلَوْ قَالَ: لِتَزْرَعَهَا بِنَفْسِكَ فَفِيهِ بَيَانُ أَنَّ الْبَذْرَ مِنْ الْعَامِلِ، وَإِنْ لَمْ يَكُنْ شَيْءٌ مِنْ ذَلِكَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ الْبَلْخِيّ: يُحَكَّمُ الْعُرْفُ فِي ذَلِكَ إنْ اتَّحَدَ وَإِلَّا فَسَدَتْ؛ ابن عابدين 6\275
(وَ) ذَكَرَ رَبَّ الْبَذْرِ وَقِيلَ يُحَكَّمُ الْعُرْفُ
(قَوْلُهُ وَذَكَرَ رَبُّ الْبَذْرِ) وَلَوْ دَلَالَةً بِأَنْ قَالَ: دَفَعْتُهَا إلَيْكَ لِتَزْرَعَهَا لِي أَوْ أَجَرْتُكَ إيَّاهَا أَوْ اسْتَأْجَرْتُكَ لِتَعْمَلَ فِيهَا، فَإِنَّ فِيهِ بَيَانَ أَنَّ الْبَذْرَ مِنْ قِبَلِ رَبِّ الْأَرْضِ، وَلَوْ قَالَ: لِتَزْرَعَهَا بِنَفْسِكَ فَفِيهِ بَيَانُ أَنَّ الْبَذْرَ مِنْ الْعَامِلِ، وَإِنْ لَمْ يَكُنْ شَيْءٌ مِنْ ذَلِكَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ الْبَلْخِيّ: يُحَكَّمُ الْعُرْفُ فِي ذَلِكَ إنْ اتَّحَدَ وَإِلَّا فَسَدَتْ؛ ابن عابدين 6\275